De bevalling: thuis of in het ziekenhuis?

Wil ik liever thuis of in het ziekenhuis bevallen? Hoe zal het gaan met de bevalling? Dit zijn vragen die veel zwangere vrouwen en hun partners bezig houden. Onderzoekers van de universiteit van Gent hebben onderzoek gedaan naar de verwachtingen van vrouwen over een thuis- of ziekenhuisbevalling. Ze hebben bekeken of de verwachtingen die vrouwen vooraf hadden ook uitkwamen. Hierbij vergeleken ze bovendien vrouwen uit Nederland en België, want in België worden de risico’s rond de bevalling meer benadrukt en zijn er veel ziekenhuisbevallingen, terwijl in Nederland een heel aantal vrouwen (bijna 30%) thuis bevalt.

611 vrouwen uit Nederland en België vulden twee vragenlijsten in over verwachtingen en ervaringen van de bevalling: een vragenlijst toen ze 30 weken zwanger waren en een vragenlijst 2 weken na de bevalling. Hieruit kwam naar voren dat de verwachtingen die vrouwen hadden van de bevalling iets negatiever waren dan de uiteindelijke bevalling zelf. De bevalling leek dus in het algemeen iets mee te vallen. Bovendien bleek dat vrouwen die van tevoren positiever dachten over de bevalling, achteraf ook positiever waren over hoe de bevalling was verlopen. Verschillen tussen thuis- of ziekenhuisbevallingen en Nederlandse of Belgische vrouwen werden ook gevonden: Vrouwen die thuis bevielen waren zowel voor als na de bevalling positiever over hun ervaringen dan vrouwen die in het ziekenhuis bevielen. Verrassend genoeg bleken Belgische vrouwen zowel vooraf als achteraf positiever te zijn over de bevalling dan Nederlandse vrouwen.

Deze resultaten lezend, roept het de volgende vraag op: waarom worden thuisbevallingen positiever ervaren? Wellicht omdat deze vrouwen in hun eigen omgeving waren en zich daar meer op hun gemak voelden. Ook kan het zijn dat vrouwen die in het ziekenhuis bevielen vaker te maken hadden met risico’s die al tijdens de zwangerschap bekend waren. Thuisbevalling is bijna altijd eigen keus; ziekenhuisbevalling niet altijd. De onderzoekers geven verder als verklaring dat vrouwen die de bevalling meer zien als een natuurlijk proces, waarschijnlijk eerder kiezen voor een thuisbevalling en ook positiever tegen de bevalling aankijken dan vrouwen die de bevalling zien als risicovol (zie ook onderzoek van Howell White uit 1997).

Maar wat is dan de reden dat Belgische vrouwen positievere ervaringen rapporteren over zowel thuis- en ziekenhuisbevallingen, terwijl de risico’s rondom de bevalling in België meer benadrukt worden dan in Nederland? Dit resultaat was ook voor de onderzoekers onverwacht. Misschien zorgt juist het risicomodel ervoor dat Belgische vrouwen traditiegetrouw naar het ziekenhuis gaan om te bevallen en is een ziekenhuisbevalling daarom minder beangstigend? Hoewel de onderzoekers naast deze suggestie nog een aantal mogelijke verklaringen geven, kan er geen sluitend antwoord gegeven worden op deze laatste vraag. Hiervoor moet nog meer onderzoek gedaan worden. Het zou kunnen dat als de bevalling goed gaat (zoals meestal het geval is) ondanks al de waarschuwing over risico’s, de moeders het gevoel krijgen dat ze de goede keuze hebben gemaakt.

Het onderzoek uit Gent, met een vragenlijst twee weken na de bevalling, laat interessante resultaten zien over de ervaringen van vrouwen. In Generaties² vragen we naar ervaringen als de bevalling 3 maanden achter de rug is. Wij zijn benieuwd wat vrouwen over hun thuis- of ziekenhuisbevalling rapporteren wanneer ze meer tijd hebben gehad stil te staan bij hun gevoelens over de bevalling. In de toekomst hopen wij u hier verder over te kunnen informeren …

Uit: Christiaens, W., Verhaeghe, M., & Bracke, P. (2008). Childbirth expectations and experiences in Belgian and Dutch models of maternity care. Journal of Reproductive and Infant Psychology, 26, 309-322.